2050’ye Hazırlık: Yaşam Boyu Kullanılabilir Mekânlar Yükseliyor

Mimarlık ve iç mimarlık alanında kullanıcı odaklı tasarım anlayışı, daha kapsayıcı ve sürdürülebilir yaklaşımlara doğru evriliyor. “Yaşam boyu kullanılabilir mekânlar” kavramı, farklı yaş gruplarının ve değişen ihtiyaçların aynı mekânda uzun yıllar konforla yaşayabilmesini amaçlayan yeni bir mimarlık anlayışı olarak öne çıkıyor.

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, 2050 yılına kadar dünya nüfusunun yüzde 22’sini 60 yaş ve üzeri bireyler oluşturacak. Bu demografik dönüşüm, konut ve yaşam alanlarının sadece bugünün değil, geleceğin ihtiyaçlarına da uygun şekilde tasarlanmasını zorunlu kılıyor.

Avrupa Birliği ülkelerinde geliştirilen konut projelerinin yüzde 30’undan fazlası, evrensel tasarım ve erişilebilirlik kriterlerini merkeze alan yaklaşımlarla hayata geçiriliyor.

Türk Serbest Mimarlar Derneği Yönetim Kurulu Üyesi ve AURA Design Kurucusu Filiz Cingi Yurdakul, yaşam boyu kullanılabilir mekân anlayışının mimarlıkta sessiz ama kalıcı bir dönüşümü temsil ettiğini belirtiyor: “Yaşam boyu kullanılabilir mekânlar, yalnızca erişilebilirlik odaklı bir tasarım anlayışı değil; insanın yaşam döngüsünü merkeze alan bütüncül bir bakış açısıdır. Dünya genelinde 2050 yılına kadar nüfusun yaklaşık yüzde 22’sinin 60 yaş ve üzeri bireylerden oluşacağı öngörülürken, bugün tasarladığımız mekânların kullanıcının yaşamındaki farklı evrelere uyum sağlayabilmesi büyük önem taşıyor. Avrupa’da geliştirilen yeni konut projelerinin önemli bir bölümünde evrensel tasarım kriterlerinin benimsenmesi, bu yaklaşımın artık bir tercih değil, gereklilik haline geldiğini gösteriyor. Esnek planlama, fonksiyonel çözümler ve zamansız tasarım ilkeleriyle kurgulanan mekânlar, hem kullanıcı memnuniyetini artırıyor hem de uzun vadede sürdürülebilir mimarinin temelini oluşturuyor. Mimarlıkta asıl değer, mekânın yıllar içinde kullanıcıyla birlikte dönüşebilmesinde yatıyor.”