İBB 402 km raylı sistemiyle ulaşımda rekor kırdı

İstanbul Sürdürülebilir Kentsel Ulaşım Planı (SKUP) Aşama II Projesi’nin kapanış etkinliğinde konuşan İBB Başkanvekili Nuri Aslan, İstanbul’un ulaşım yatırımlarında gelinen aşamayı ve yeni hedefleri paylaştı. Raylı sistem ağının 402,6 kilometreye ulaştığını belirten Aslan, yeni metro hatlarının açılış takviminden 2 bin yeni otobüs alımına, yerli üretim TRAM34 projesinden bisikletli ve yaya ulaşımına kadar yürütülen çalışmaları anlattı. Sefaköy–Beylikdüzü–TÜYAP Metro Hattı için Cumhurbaşkanı Erdoğan’a çağrıda bulunan Aslan, “Sayın Cumhurbaşkanım lütfen bu imzayı atın, kamu yatırım programına alın, geri kalanını bize bırakın” dedi. Aslan, 2050 yılında karbon nötr ve iklim krizine karşı dayanıklı bir İstanbul hedeflediklerini vurguladı.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin (İBB) sürdürülebilir, erişilebilir ve çevre dostu ulaşım politikalarını geliştirmek amacıyla yürüttüğü SKUP Aşama II Projesi’nin kapanış etkinliği, Şişli Hilton Bomonti Otel’de düzenlendi. İBB Başkanvekili Nuri Aslan’ın açılış konuşmasını gerçekleştirdiği programda; İBB Genel Sekreteri Prof. Dr. Volkan Demir, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Avrupa Birliği Yatırımları Dairesi Başkanlığı Sözleşme Yönetim Birimi Başkanı Serdar Yılmaz, Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Küresel Bağlantısallık, Kapsayıcı Büyüme ve Yeşil Kalkınma Bölüm Başkanı Valentina di Sebastiano ile kamu kurumları, yerel yönetimler ve ilgili kuruluşların temsilcileri yer aldı. İstanbul’un sürdürülebilir ulaşım geleceğine yönelik çalışmaların değerlendirildiği etkinlikte, projenin ikinci aşamasında yürütülen faaliyetler ve uygulama hedefleri ele alındı.

Konuşmasına İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun selamlarını ileterek başlayan Aslan, SKUP’un hazırlık sürecini ve İstanbul’un ulaşım vizyonunu şöyle anlattı: “Ekrem Başkanımızın öncülüğünde 2022 yılında Türkiye’nin ilk sürdürülebilir kentsel ulaşım planını hazırladık. 2023 yılında da ikinci aşamasını başlattık. Bugün Paris’ten New York’a, dünyanın pek çok metropol kentinde ulaşım politikaları yeniden düşünülüyor. Şehircilik literatüründe 15 dakikalık şehir olarak ifade edilen bir yaklaşım var. Bu yaklaşım bize şunu anlatıyor: İnsanların günlük ihtiyaçlarına ulaşmak için sürekli uzun yolculuklar yapmak zorunda kalmadığı şehirler kurmalıyız.”

İstanbul’un günlük ulaşım hareketliliğine ve sürdürülebilir ulaşım hedeflerine dikkat çeken Aslan, şunları söyledi: “Her gün yaklaşık 15,5 milyon toplu ulaşım yolculuğunun gerçekleştiği İstanbul’da güçlü toplu taşıma sistemlerine ihtiyacımız var. Gün içinde İstanbul’daki yolculuk hareketi 34 milyon civarında, sadece toplu taşımayı kullanan insan sayısı 15,5 milyon. Bizim sorumluluğumuz bu büyük hareketliliği doğru yönetirken İstanbul’un geleceğini korumak. 2050 yılında karbon nötr, iklim krizine karşı dayanıklı bir İstanbul hedefliyoruz. İstanbul Sürdürülebilir Kentsel Ulaşım Planı’nı da bu anlayışla hazırladık.”

SKUP kapsamında geliştirilen ulaşım projelerini ve yaya odaklı düzenlemeleri anlatan Aslan, şu bilgileri paylaştı: “Toplu taşımaya öncelik veren koridorlar, bütünleşik bisiklet yolları, yaya öncelikli sokaklar, düşük emisyon alanları ve erişilebilir iskeleler için projeler hazırladık. 17 ilçemizde 2 bin 400 elektrik destekli kiralık bisikleti vatandaşlarımızın kullanımına sunduk. 2019 yılından bu yana yaya ulaşımını desteklemek için 21 ilçemizde 33 meydan düzenlemesini tamamladık. Tarihi Yarımada’da da ulaşımı yeniden düzenleyerek sokaklarımızı ve meydanlarımızı İstanbullulara kazandırıyoruz.”

İBB’nin 2019 yılından bu yana gerçekleştirdiği raylı sistem yatırımlarını değerlendiren Aslan, şöyle konuştu: “İstanbul Sürdürülebilir Kentsel Ulaşım Planı, 2019 yılından bu yana gerçekleştirdiğimiz ulaşım yatırımlarından ayrı düşünülemez. Bu yatırımlarımızın en önemli başlıklarından biri raylı sistemlerdir. Metro fatihi unvanını alan Ekrem İmamoğlu’nun öncülüğünde, İstanbul’da aynı anda 10 metro inşaatı yapan bir kent kimliğini dünyaya kazandırdık. 2019’da İstanbul’un toplam raylı sistem ağı 233,8 kilometreydi, bugün 402,6 kilometreye ulaştı. Metro İstanbul’un işlettiği istasyon sayısı 158’den 250’ye, hat sayısı 13’ten 18’e yükseldi. 2019’dan bugüne 69,5 kilometrelik yeni raylı sistem hattı ve 65 yeni istasyonu vatandaşlarımızın hizmetine sunduk. Açtığımız hatlarda bugüne kadar 750 milyonun üzerinde yolculuk gerçekleşti.”

Tamamlanan metro hatlarını ve Sultanbeyli’deki ulaşım dönüşümünü anlatan Aslan, şunları söyledi: “Yıldız-Mahmutbey, Dudullu-Bostancı, Eminönü-Alibeyköy, Hisarüstü-Aşiyan, Ataköy-İkitelli ve Çekmeköy-Sancaktepe-Sultanbeyli hatlarımızda önemli etapları tamamlayarak İstanbul’un raylı sistem ağını büyüttük. Sultanbeyli ilçemizi tarihinde ilk kez metroyla buluşturduk. Yapılabilir mi, olur mu? Yapılabilir ve olur. Sultanbeyli’de ilk metroyu açtığımızda minibüslerin yavaşlaması, otobüslerin azalmasıyla şikayetler vardı, ama artık hiçbir şikayet almıyoruz çünkü insanlar metro kullanmaya alışıyorlar. Yapmaya, İstanbul’a kazandırmaya ve başarmaya devam edeceğiz.”

Raylı sistemlerin toplu ulaşımdaki payının arttığını belirten Aslan, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın İstanbul’daki yatırımlarına da değinerek şöyle devam etti: “Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığımızın inşa edip işletmesini Metro İstanbul’a devrettiği hatlarda da hizmet veriyoruz. İstanbul, dünyanın raylı sistemde en hızlı gelişen şehirlerinden biri oldu. Toplu taşıma yolculukları içinde raylı sistemlerin payını yüzde 35’ten yüzde 43’e çıkardık. 6 Ekim’de yaklaşık 5,5 milyon kişi İETT araçları ve metrobüsle yolculuk yaparken, 3,3 milyon kişi raylı sistemleri kullandı. Raylı sistemlere olan alışkanlık devam ediyor ve yeni hatlarla bu oran daha da artacak, belki yüzde 50’nin üstüne çıkacağız.”

Yapımı devam eden raylı sistem projeleri hakkında bilgi veren Aslan, yeni metro hatlarının açılış takvimini açıkladı: “57,7 kilometrelik raylı sistem projelerimizde çalışmalarımız sürüyor. 13 kilometrelik Ümraniye-Ataşehir-Göztepe metro hattında test sürüşleri devam ediyor, inşallah 19 Aralık’ta açacağız. Pendik-Kaynarca-Fevzi Çakmak hattını da 2027’de açmayı planlıyoruz. Her yıl en az bir veya iki metro hattını İstanbul’a kazandırmaya devam edeceğiz.”

Diğer raylı sistem projelerinin yapım süreçlerini ve hedeflenen tamamlanma tarihlerini paylaşan Aslan, şöyle konuştu: “Yıldız-Kabataş bağlantısının imalatı devam ediyor. Eyüpsultan-Bayrampaşa tramvay hattını 2027 sonunda, Kirazlı-Halkalı Üniversite hattının ilk etabını 2028 sonunda tamamlamayı hedefliyoruz. Mahmutbey-Esenyurt projesinin Mahmutbey-Kanuni Sultan Süleyman Hastanesi metro hattını da 2028 içinde açacağız. Sancaktepe’de Yenidoğan-Emek hattında çalışmalar sürüyor, hattı Söğütlüçeşme’ye kadar uzatacağız.”

Mahmutbey–Bahçeşehir–Esenyurt Metro Hattı’nın yapımında gelinen aşamayı anlatan Aslan, şunları söyledi: “Kasım ayında TBM çıkışını gerçekleştireceğiz. Mahmutbey’den Kanuni Sultan Süleyman’a kadar TBM çıkışı yapılmış olacak ve 2028 sonunda hattı açacağız. Ardından Kanuni Sultan Süleyman Hastanesi’nden Küçükçekmece ve Esenyurt’a olan metro hattı çalışmalarına başlayacağız. Gece gündüz çalışıyoruz. Ulaştırma Bakanlığı’nın projeleri de devam ediyor. İstanbul için kim ne yapıyorsa emeğine teşekkür ediyorum.”

Sefaköy–Avcılar–Esenyurt–Beylikdüzü–TÜYAP Metro Hattı’nın yapımına başlanabilmesi için Cumhurbaşkanı Erdoğan’a çağrıda bulunan Aslan, şunları söyledi: “Sayın Cumhurbaşkanım lütfen bu imzayı atın, kamu yatırım programına alın, geri kalanını bize bırakın. Günde yaklaşık 1 milyon kişiyi taşıyacak bu hattın yapımına başlayacağız. Büyükşehir Belediyesi olarak ülkenin ekonomik sıkıntısında kendi kaynaklarımızla bunu yapacak güçteyiz. Ayrıca Kaynarca-Tuzla, Esenyurt-Saadetdere, Vezneciler-Sultangazi-Fenertepe, Üsküdar-Kadıköy-Maltepe tramvayı ve Esenler cadde tramvayı projelerimizi planlıyor, bakanlıkla görüşmelerimizi yapıyoruz.”

İBB’nin yerli raylı sistem aracı üretimine yönelik çalışmalarını anlatan Aslan, TRAM34 projesi kapsamında 34 tramvayın üretildiğini, ilk araçların Aralık sonunda hizmete alınmasının hedeflendiğini belirtti: “TRAM34 projemizle 34 tramvayı kendi mühendislerimizin dizaynıyla, patenti İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne ait olarak üretiyoruz. İlk tramvaylar geldi, teknik çalışmaları bitiyor. Aralık sonunda İstanbullulara kendi ürettiğimiz tramvaylarla yolculuk yapma fırsatı vereceğiz. Kendi metromuzu da dizayn edip üreteceğiz. Ülkede müteahhitlerle rayları döşetip metro hatlarını yaparken, yurtiçi ve yurtdışı ortaklı fabrikalarda kendi dizaynımızla metro araçlarımızı ve tramvaylarımızı üretiyoruz. Sanayiyi ayakta tutmaktan gurur duyuyoruz.”

İstanbul’un kara yolu toplu ulaşım yatırımlarına ilişkin yeni gelişmeleri paylaşan Aslan, 2 bin araçlık otobüs alım kararı kapsamında 550 araçlık ihale için sözleşmelerin imzalandığını belirtti: “2 bin otobüs alımı kararımız var. Bu yıl sonuna kadar 30 yeni, Türkiye’de üretilmiş metrobüs kullanıma başlayacak. 60 adet Türkiye’de üretilmiş otobüs İETT hatlarında çalışacak. Kasım ayında 100 otobüs ihalesi yapılacak. Geri kalan 1350 otobüsün ihalelerini hızlıca yapıp 2027-2028 sonuna kadar hizmete sunacağız. Böylece İETT araç yaş ortalamasını düşüreceğiz. Kendi kaynaklarımızla, ülkemizde üretilmiş araçlarla İstanbul’a ve Türk sanayisine hizmet edeceğiz.”

Yerli üretim yatırımlarının Türkiye ekonomisine ve sanayisine katkılarına dikkat çeken Aslan, İBB’nin metro aracı alımlarına ilişkin bilgileri paylaştı: “Ekonominin sıkıştığı dönemde İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin 2 bin otobüs alımı, 288 metro aracını Türkiye’de yaptırması, 332 metro aracı için ihale başlatması Türk sanayisine, devlete ve millete katkıdır. Yerli ve milli kaynaklarla, Türkiye’de üretilmiş araçları alarak sanayiyi ayakta tutmaktan gurur duyuyoruz.”

Kapanış etkinliğinde İBB Başkanvekili Nuri Aslan’ın açılış konuşmasının ardından Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı temsilcisi Serdar Yılmaz, İBB Genel Sekreteri Prof. Dr. Volkan Demir ve Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu temsilcisi Valentina di Sebastiano protokol konuşmaları yaptı. İBB Ulaşım Planlama Müdürü Melda Horoz’un teknik sunumu yer aldı. Öğleden sonraki bölümde “İnsan Odaklı Yaklaşımla Değişen Yaşam: Düşük Emisyon Alanı, Sağlıklı Sokaklar ve Deniz Ulaşımı” başlıklı panel düzenlendi. Panelde düşük emisyon alanları, sağlıklı sokaklar ve deniz ulaşımı uygulamalarının İstanbulluların günlük yaşamına, erişilebilirliğe ve yaşam kalitesine etkileri değerlendirildi.